Decennia lang hebben wetenschappers de werkelijke hoogte van de oceaan in veel regio’s over de hele wereld aanzienlijk onderschat, een cruciale misrekening die gevolgen heeft voor de kustinfrastructuur, gevarenbeoordelingen en de veiligheid van miljoenen mensen. Uit een nieuwe studie gepubliceerd in Nature blijkt dat conventionele schattingen van de zeespiegel gemiddeld een meter te laag zijn, met fouten van meer dan een meter in sommige gebieden. Dit is niet alleen maar een academisch toezicht; het heeft reële gevolgen voor de manier waarop we bouwen, verzekeren en voorbereiden op de onvermijdelijke stijging van de zeespiegel als gevolg van de klimaatverandering.

De stille bedreiging voor de kusteconomieën

Meer dan 10% van de wereldbevolking woont binnen vijf kilometer van de kust, en kustgebieden dragen enorm bij aan de wereldeconomie – alleen al in de VS genereren ze een derde van het bbp. De stijgende zeespiegel, die sinds 1880 gemiddeld al met 25 cm is gestegen, bedreigt deze bevolkingsgroepen en economieën. De nieuwe studie toont aan dat het gevaar nog acuter is dan eerder werd aangenomen.

De onderschatting van de zeespiegel is bijzonder zorgwekkend omdat gevarenkaarten die worden gebruikt voor stadsplanning, beschermende infrastructuur en verzekeringsdekking afhankelijk zijn van nauwkeurige metingen. Als deze schattingen gebrekkig zijn, zijn onze kustverdediging en risicobeoordelingen ook gebrekkig, waardoor gemeenschappen mogelijk niet voorbereid zijn op toekomstige rampen.

Waarom waren de metingen verkeerd? Een vereenvoudigd model

De kern van het probleem ligt in de manier waarop de zeespiegel wordt gemeten. In tegenstelling tot het simpelweg gebruiken van een liniaal in de oceaan, vertrouwen wetenschappers traditioneel op vereenvoudigde modellen die ‘geoïden’ worden genoemd. Deze modellen simuleren hoe oceanen zich zouden bezinken onder invloed van de zwaartekracht en de rotatie van de aarde, waarbij cruciale factoren zoals stromingen, wind en variaties in de waterdichtheid worden genegeerd. Hoewel deze vereenvoudiging de berekeningen eenvoudiger maakt, introduceert zij aanzienlijke fouten wanneer deze wordt toegepast op specifieke kustgebieden.

Onderzoekers Katharina Seeger en Philip Minderhoud merkten onafhankelijk van elkaar verschillen op in hun veldwerk in respectievelijk Myanmar en Vietnam. Ze ontdekten dat de werkelijke zeespiegel veel hoger was dan voorspeld door standaard geoïdeberekeningen, wat aanleiding gaf tot een breder onderzoek. De studie analyseerde 385 peer-reviewed artikelen en ontdekte dat meer dan 90% van de gevarenbeoordelingen aan de kust de zeespiegel onderschatte vanwege deze afhankelijkheid van niet-gecorrigeerde geoïdegegevens.

De grootste fouten zijn geconcentreerd in onderbelichte regio’s als Zuidoost-Azië en de Indo-Pacific, waar dichtbevolkte eilandstaten onevenredig kwetsbaar zijn. Dit betekent dat miljoenen meer mensen gevaar lopen dan eerder werd geschat.

De weg vooruit: nauwkeurigere metingen nodig

Het goede nieuws is dat het corrigeren van deze fouten relatief eenvoudig kan zijn. Het bijwerken van gevarenberekeningen met nauwkeurige lokale zeeniveaumetingen zou de risicobeoordelingen aanzienlijk kunnen verbeteren. Dit vereist echter meer gegevensverzameling ter plaatse, vooral in regio’s waar metingen schaars zijn.

De urgentie is duidelijk. Zelfs als de CO2-uitstoot drastisch wordt verminderd, zal de zeespiegel blijven stijgen als gevolg van de reeds uitgestoten broeikasgassen. De bevindingen van het onderzoek benadrukken dat we voortbouwen op imperfecte informatie, en dat het onderschatten van het risico verwoestende gevolgen kan hebben.

Menselijke systemen zullen zich aanpassen, maar data zijn cruciaal

Uiteindelijk hangt de toekomst van kustgemeenschappen niet alleen af van wetenschappelijke nauwkeurigheid, maar ook van menselijke aanpassing. Samenlevingen kunnen zich terugtrekken uit kwetsbare gebieden, beschermende barrières opwerpen of verzekeringspolissen aanpassen. De studie onderstreept dat goede gegevens cruciaal zijn voor geïnformeerde besluitvorming, vooral in de armste en meest bevolkte regio’s waar de aanpassingsmiddelen beperkt zijn.

De misrekening van het zeeniveau herinnert ons er duidelijk aan dat beslissingen over miljarden dollars worden genomen op basis van imperfecte informatie. Nauwkeurige metingen zijn essentieel om te voorkomen dat het gevaar wordt onderschat en om ervoor te zorgen dat kustgemeenschappen zich kunnen voorbereiden op de onvermijdelijke uitdagingen die voor ons liggen.